Ramen lappen

Vanmorgen nam ik deel aan onze actie bij het Europese Voorlichtingsbureau in Den Haag. We wilden symbolisch de luiken van Brussel openen door daar de ramen eens een flinke wasbeurt te geven. We waren nog maar net aangekomen, of het enige raampje dat openstond, werd subiet dichtgedaan. Nou is dat wel zo verstandig natuurlijk als de glazenwasser in aantocht is, maar toch was het ook wel een beetje symbolisch.

Brussel komt graag naar buiten met het eigen voorlichtingsmateriaal. Het mag wat kosten, want ze geven daar meer geld aan uit dan Coca-Cola wereldwijd aan reclame. Maar stel, je wilt als burger weten hoeveel geld de verschillende lidstaten de afgelopen jaren hebben ontvangen uit al die fondsen die ze in Brussel hebben opgericht. Voor onze bezuinigingsvoorstellen hadden we die informatie ook als SP nodig. Verschillende mensen van het campagneteam hebben zich rot gesurft en gebeld, maar het was niet mogelijk via de Europese instellingen goed inzicht te krijgen in die cijfers. Uiteindelijk lukte het alleen via de websites van andere organisaties.

Dat is nou precies waar het in Brussel aan schort: propagandamateriaal genoeg, maar echte informatie, ho maar. Onlangs lekte een rapport uit van een van de directoraten-generaal van de Europese Commissie waarin precies stond uitgelegd hoe je informatie kunt achterhouden. Het is net als met de bezoekers van die megalomane Brusselse gebouwen: je mag er onder begeleiding wel in, maar je krijgt maar een klein stukje te zien. Waar het echt om gaat, wie er nou precies de macht heeft, dat ontgaat je. De lobbyisten verschuilen zich bij dergelijke bezoeken en ook de vergaderingen van ambtenaren en ‘experts’ zijn niet voor het publiek toegankelijk.

Voor wie geïnteresseerd is: probeer het maar eens. Stel eens een concrete vraag aan de Europese Commissie. Bijvoorbeeld: kunt u mij de informatie geven over de onderhandelingen over mijn recht als consument? Klopt het dat ik straks minder garantie krijg na de aanschaf van een product met een gemiddelde levensduur van 5 jaar? Het standaard antwoord van de Commissie is dan (afgezien van wat algemeen gebrabbel over hoe goed de Commissie waakt over de belangen van consumenten): kunt u aangeven welk document u precies zoekt, incl. het nummer van dat document?

In Nederland gaat dat anders: je kunt ieder willekeurig ministerie benaderen met het verzoek om de stukken over een bepaald thema in te mogen zien. Ook in Nederland zijn sommige documenten geheim, denk aan de notulen van de ministerraad. Maar ambtenaren zijn verplicht dossiers voor je te lichten, als je een officieel verzoek om informatie doet. Het aangeven van het thema en de periode waarover je informatie zoekt, is dan voldoende. Er is geen ambtenaar in Den Haag die je zal vragen een documentnummer te noemen…

Ook het Europese Parlement heeft hier boter op zijn hoofd: wel klagen over het gebrek aan publieke belangstelling, maar probeer maar eens te achterhalen hoe de Nederlandse Europarlementariërs gestemd hebben. De website van het Parlement geeft die informatie sowieso niet, en andere bronnen die wel meer informatie geven, zijn zo ingewikkeld dat het zelfs voor professionele krachten vrijwel ondoenlijk is om die te raadplegen. Je hebt eerst een spoedcursus nodig.

Daarom heb ik een petitie overhandigd aan de dame van de Europese Commissie die in het zicht van de camera’s ‘graag’ wilde meewerken. Ze was wel verrast toen ik vroeg om snel een officiële reactie van de Commissie op deze petitie. Ze dacht eigenlijk dat het voldoende was om hem aan te nemen. Inmiddels zal de petitie wel een documentnummer hebben gekregen. Dan kan iedereen hem opvragen, als je tenminste dat nummer weet. Om die moeite te besparen, heb ik hem hier maar bijgevoegd, dan weet iedereen tenminste direct wat de SP wil bereiken…

>> Bekijk de petitie