Stemmen!

Het aftellen is begonnen: nog drie nachtjes slapen en dan kunnen we naar het stemhokje! Vergeet niet je legitimatiebewijs mee te nemen. Zonder dat er veel ruchtbaarheid aan is gegeven, blijkt het nu voor het eerst nodig je te legitimeren als je wilt stemmen. En de autoriteiten zijn onverbiddelijk: als je paspoort of rijbewijs één dag is verlopen, mag je niet stemmen. En andere pasjes, zoals je OV-pas, worden niet geaccepteerd.

Geen handige zet natuurlijk: als de regering graag een hoge opkomst ziet, dan is dit wel de slechtst denkbare maatregel, zeker als deze slecht voorbereid is en nauwelijks onder de aandacht van de kiezer is gebracht. Ik heb gehoord dat vooral stembureaus in de buurt van verzorgingshuizen zich zorgen maken. Hoeveel 80-plussers zullen zich bewust zijn dat ze zich moeten legitimeren? En hoeveel van hen zullen überhaupt geen legitimatiebewijs hebben?

Ook meer principieel vind ik deze maatregel onjuist: we hebben het recht om te stemmen. Dat is een belangrijk mensenrecht. Op zijn minst moet de regering er dan voor zorgen dat iedereen beschikt over een identiteitskaart, en anders moet je zo’n vergaande legitimatieplicht zonder uitwijkmogelijkheid niet invoeren. Bovendien verschilt de situatie nu ook nog eens per gemeente, omdat het om een ‘experiment’ gaat: zo ga je niet met het stemrecht om!

Volgens de regering is er een gemakkelijke oplossing, als je zelf geen legitimatiebewijs hebt: je geeft iemand anders een volmacht. Maar dat is ook lang niet voor iedereen een oplossing: wat, als je niemand hebt die je zo vertrouwt dat je hem of haar een volmacht zou willen geven? En bovendien, wat, als je het gewoon leuk vindt om zelf te gaan stemmen?
De kiesraad heeft al laten weten te betwijfelen of er een voldoende wettelijke basis is voor de legitimatieplicht bij het stemmen. Dat kan nog leuk worden: stel, iemand gaat dit aanvechten en krijgt van de rechter gelijk. Dan zouden de gevolgen onoverzienbaar zijn.

Ik roep de regering dan ook op, nu het nog kan, van dit onzalige idee af te stappen: tot nu toe konden alle verkiezingen zonder legitimatieplicht. Laten we dat ook deze keer zo doen, dan weten we tenminste zeker dat de verkiezingen geldig zijn en straks niet door de rechter worden afgekeurd. Campagne voeren is leuk, maar ook kostbaar en het vreet energie en tijd van iedereen: over een paar weken opnieuw campagne gaan voeren vanwege een ongeldige uitslag is niet echt handig…

Overigens nog een dringende oproep aan iedereen die overweegt niet te gaan stemmen vanwege de legitimatieplicht: alsjeblieft, denk hier nog eens goed over na. Alleen als je de SP sterker maakt, kunnen dit soort absurditeiten in de toekomst worden voorkomen. Door weg te blijven, verander je niets. Dus: Stemmen! Meer SP is niet alleen minder Brussel, maar ook minder legitimatieplicht!